Mỗi ngày, cơ sở của bạn tiếp nhận hàng chục phụ nữ trung niên vì nhiều lý do khác nhau: huyết áp, tiểu đường, đau khớp, khám tổng quát. Trong nhóm phụ nữ từ 50 tuổi trở lên, loãng xương không phải là tình trạng hiếm gặp và có thể không được nhận diện nếu người bệnh chưa được đánh giá nguy cơ hoặc đo mật độ xương khi có chỉ định.
Quy mô nhóm bệnh nhân đang bị bỏ sót
Một nghiên cứu dân số tại TP.HCM trên 1.421 phụ nữ từ 50 tuổi trở lên, đo mật độ xương bằng DXA, cho thấy 27% mắc loãng xương. Đáng chú ý, 49,4% phụ nữ trong nghiên cứu đáp ứng tiêu chí điều trị bằng thuốc theo tiêu chí của US National Osteoporosis Foundation (NOF), bao gồm người mắc loãng xương và một phần người thiếu xương có nguy cơ gãy xương cao.
Kết quả này cho thấy loãng xương và nguy cơ gãy xương cao không phải là vấn đề hiếm gặp ở phụ nữ từ 50 tuổi trở lên.

Gánh nặng loãng xương tại Việt Nam và thực trạng phát hiện bệnh.
Ví dụ, nếu một bệnh viện hoặc phòng khám tiếp nhận khoảng 40 phụ nữ từ 50 tuổi trở lên mỗi ngày, thì nếu tỷ lệ 27% của nghiên cứu trên được dùng làm tham chiếu, về mặt thống kê có thể tương đương khoảng 11 người mắc loãng xương. Đây là phép ngoại suy minh họa từ dữ liệu nghiên cứu, không phải tỷ lệ được đo trực tiếp tại cơ sở.
Tuy nhiên, nếu người bệnh không được đánh giá nguy cơ hoặc đo mật độ xương khi có chỉ định, tình trạng loãng xương có thể không được nhận diện trong quá trình khám thông thường.
Vì sao họ vẫn bị bỏ sót?
Loãng xương thường diễn tiến âm thầm và có thể không gây triệu chứng rõ ràng cho đến khi xảy ra gãy xương. Vì vậy, nếu người bệnh không được chủ động đánh giá nguy cơ, tình trạng suy giảm mật độ xương có thể không được nhận diện trong quá trình khám vì các lý do khác.
DXA hiện là phương pháp chuẩn được sử dụng để đánh giá mật độ khoáng của xương và chẩn đoán loãng xương dựa trên BMD/T-score. Tuy nhiên, không phải mọi người bệnh đều được chỉ định hoặc thực hiện đo DXA trong quá trình khám thông thường.
Khi osteoporosis chưa được phát hiện và quản lý, gãy xương do loãng xương có thể trở thành thời điểm bệnh được nhận diện.
Cơ hội phát hiện sớm đã có sẵn trong những phim X-quang thường quy
Nhiều người bệnh, trong đó có phụ nữ thuộc nhóm nguy cơ, có thể được chụp X-quang vùng chậu, khớp háng hoặc các vùng khác vì đau, chấn thương hoặc các chỉ định lâm sàng khác. Những hình ảnh này đã được tạo ra trong quá trình khám chữa bệnh và có thể mở ra thêm một cơ hội để hỗ trợ nhận diện người có nguy cơ loãng xương.
AIM DeepXray™ tận dụng chính những phim X-quang thường quy này để hỗ trợ sàng lọc và nhận diện người có nguy cơ loãng xương, từ đó giúp bác sĩ cân nhắc đánh giá chuyên sâu hoặc chỉ định DXA khi cần.
Hướng dẫn tạo báo cáo đo loãng xương từ phim X-quang trong 16 giây
Cơ Bằng chứng từ dữ liệu X-quang tại Việt Nam
Bằng chứng từ dữ liệu X-quang tại Việt Nam
Tại Bệnh viện Trung ương Huế, một nghiên cứu sử dụng 1.987 phim X-quang vùng chậu và khớp háng của người trưởng thành từ 40 tuổi trở lên cho thấy 43,9% bệnh nhân trong quần thể nghiên cứu được phân loại là loãng xương dựa trên T-score ≤ −2,5 được AI ước tính từ hình ảnh X-quang.
Kết quả này chỉ phản ánh quần thể bệnh nhân được nghiên cứu tại một cơ sở y tế, không đại diện cho tỷ lệ loãng xương của toàn bộ dân số Việt Nam. Tuy nhiên, nghiên cứu cho thấy X-quang vùng chậu và khớp háng có thể cung cấp thêm thông tin để hỗ trợ sàng lọc nguy cơ loãng xương, bên cạnh mục đích chẩn đoán ban đầu.
AIM DeepXray™ là công cụ hỗ trợ sàng lọc, không thay thế DXA và không thay thế quyết định lâm sàng của bác sĩ. Giá trị của giải pháp nằm ở việc tận dụng dữ liệu X-quang đã có để hỗ trợ nhận diện sớm người có nguy cơ, từ đó bác sĩ có thêm cơ sở để cân nhắc đánh giá chuyên sâu khi cần.
Mỗi phim X-quang thường quy không chỉ phục vụ mục đích chẩn đoán ban đầu mà còn có thể mở ra thêm một cơ hội hỗ trợ phát hiện nguy cơ loãng xương. Đừng để lần đầu tiên loãng xương được nhận diện là sau một cú gãy xương.
Tìm hiểu AIM DeepXray™ / Đăng ký demo
Nguồn:
1. Burden of osteoporosis in Vietnam: An analysis of population risk
2. Artificial intelligence-assisted screening reveals high prevalence of osteoporosis in Vietnamese adults using pelvic and hip radiographs
3. Official Positions 2023
4. Osteoporosis Causes, Risk Factors, & Symptoms
